Je zet een nieuwe telefoon aan en het eerste wat je ziet is een rij apps die je nooit hebt gevraagd. Een muziekdienst zonder abonnement, een weerapplicatie van de fabrikant, een proefversie van je provider. Je vraagt je af of je die gewoon weg kunt gooien of dat je iets kapotmaakt als je ze aanraakt.
Dat is precies de vraag die we in dit artikel beantwoorden. Welke standaard apps zijn echt nodig, welke zijn optioneel, en hoe verwijder of schakel je ze veilig uit?
Wat is eigenlijk een ‘standaard app’?
Niet elke app die vooraf op je telefoon staat, is hetzelfde. Er zijn drie soorten, en het verschil bepaalt wat je ermee kunt doen.
De eerste soort is de systeemapp. Dit zijn apps die diep in het besturingssysteem verweven zijn, zoals de telefoonapp zelf, de camera of de instellingen. Je kunt ze niet verwijderen, zelfs niet als je dat zou willen. Ze zijn onderdeel van Android of iOS, net zoals een motor onderdeel is van een auto.
De tweede soort is de fabrikant-app. Samsung zet er Samsung Free op, Google Pixel-toestellen komen met Google TV, en Apple levert iPhones met Stocks en Podcasts. Deze zijn technisch gezien niet noodzakelijk voor het functioneren van je telefoon, maar de fabrikant installeert ze standaard mee. Sommige kun je verwijderen, andere alleen uitschakelen.
De derde soort heet carrier-bloatware. Je provider, de winkel of de importeur heeft apps toegevoegd die jij nooit hebt gevraagd. Denk aan mijn.provider-apps, proefabonnementen op streamingdiensten of “handige” extra’s die in de praktijk alleen geheugen opeten. Dit zijn vaak de apps die je het makkelijkst kwijt kunt.
Verwijderen of uitschakelen: wat is het verschil?
Als je een app verwijdert, is hij weg. De bestanden worden gewist, hij verschijnt niet meer in je lijst en hij verbruikt geen opslag meer. Prima, tenzij een andere app hem als basis gebruikt, wat bij sommige systeemapps het geval is.
Uitschakelen is een stap terug. De app blijft aanwezig op je telefoon, maar hij draait niet meer op de achtergrond, stuurt geen meldingen en krijgt geen automatische updates. Het opslaggebruik blijft grotendeels hetzelfde, maar de batterijbelasting daalt wel. Dit is de veiligere keuze als je twijfelt.
Wij van Dc-webdesign.nl adviseren om bij twijfel altijd te beginnen met uitschakelen en de app een of twee weken met rust te laten. Merk je niets? Dan kun je in veel gevallen verdergaan met verwijderen.
Categorie 1: Hiervan blijf je af
Sommige standaard apps zijn onverwijderbaar, en terecht. Zonder de telefoonapp kun je niet bellen. Zonder de instellingen-app kun je niets aanpassen. Zonder de Play Store (Android) of App Store (iOS) kun je geen nieuwe apps installeren. De camera, berichten-app en de basisinstellingen vallen ook in deze categorie.
Deze apps zijn grijs of niet aanklikbaar in het menu om te verwijderen. Dat is opzet, geen bug. Laat ze staan.
Categorie 2: Nuttig maar vervangbaar
Hier wordt het interessant. De standaardbrowser op je Android-toestel is Chrome, op iOS is dat Safari. Prima browsers, maar je hoeft ze niet te gebruiken. Als je Firefox of Brave wil gebruiken, installeer je die gewoon, en stel je daarna in je instellingen die app in als standaard. Op Android doe je dat via Instellingen, dan Apps, dan Standaard apps. Op iOS ga je naar Instellingen en dan naar de betreffende app, waar je onderaan een optie vindt om hem als standaard in te stellen.
Hetzelfde geldt voor de e-mailclient, de galerij-app en de muziekspeler. Je kunt de standaard app uitschakelen zodra je een alternatief hebt ingesteld. Zo houd je controle zonder risico.
Categorie 3: Dit mag veilig weg
Hier een overzicht van bekende apps die de meeste mensen nooit openen en die je veilig kunt uitschakelen of verwijderen.
- Samsung-toestellen: Samsung Free (het nieuws- en gamestabblad dat je per ongeluk opent), Bixby Routines als je Bixby toch niet gebruikt, Samsung Daily, en vooraf geinstalleerde games zoals de demo van een betaald spel.
- Google Pixel: Google TV als je geen gebruik maakt van dat platform, Google Pay als je een andere betaalapp gebruikt, en de Google-podcasts-app als je Spotify of iets anders al hebt.
- iOS (Apple): Stocks, de Kompas-app, Podcasts als je een alternatief hebt, en Apple TV als je geen Apple-abonnement hebt. Let op: Apple maakt het makkelijker dan vroeger, maar sommige apps keren terug na een iOS-update.
Stap 1: Maak een volledig overzicht
Ga op Android naar Instellingen, dan naar Apps. Zet de filter op “Alle apps” of “Systeem-apps weergeven”. Je ziet nu alles wat op je telefoon staat, inclusief verborgen processen. Op iOS ga je naar Instellingen, dan Algemeen, dan iPhone-opslag. Scroll rustig door de lijst en schrijf op of maak een screenshot van wat je niet herkent.
Stap 2: Controleer dataverbruik en batterijbelasting
Op Android vind je per app het dataverbruik via Instellingen, dan Netwerk, dan Datagebruik. Batterijverbruik zie je via Instellingen, dan Batterij, dan Batterijgebruik. Een app die je nooit opent maar toch regelmatig bovenaan die lijst staat, is een verdachte kandidaat. Waarden boven de twee tot drie procent van het totale batterijverbruik voor een app die je niet activeert zijn opvallend.
Op iOS ga je naar Instellingen, dan Batterij. Daar zie je de laatste 24 uur en de laatste tien dagen in een overzicht.
Stap 3: Schakel uit wat je niet kunt verwijderen
Op Android: ga naar Instellingen, dan Apps, tik op de app en kies “Uitschakelen” als de optie beschikbaar is. Niet elke app toont deze knop, dat hangt af van hoe diep de app in het systeem zit.
Op iOS kun je sommige ingebouwde apps “verwijderen” via lang indrukken op het icoontje en dan “App verwijderen”. Dit is bij Apple eigenlijk uitschakelen met een verwijder-uiterlijk: de app keert terug via de App Store als je hem ooit opnieuw wil.
Stap 4: Verwijder wat echt weg kan
Op Android doe je dit via de app in de Play Store (zoek hem op, kies “Verwijderen”) of rechtstreeks via Instellingen, dan Apps, dan de juiste app en dan “Verwijderen”. Let op: als je een melding krijgt dat andere apps afhankelijk zijn van deze app, wacht dan en onderzoek eerst welke apps dat zijn voordat je doorgaat.
Op iOS verwijder je apps via lang indrukken op het icoontje of via Instellingen, dan Algemeen, dan iPhone-opslag.
Stap 5: Test een week lang en herstel wat je mist
Gebruik je telefoon gewoon een week. Merk je dat iets niet meer werkt of dat je een app toch nodig blijkt te hebben, dan herstel je hem. Een uitgeschakelde app zet je terug via Instellingen, dan Apps, dan de app selecteren en op “Inschakelen” drukken. Een verwijderde standaard app download je terug via de Play Store of App Store, als hij daar beschikbaar is.
Vergissingen die mensen maken
Processen met namen als “com.android.providers.contacts” of “com.android.systemui” zien er verdacht uit, maar zijn essentieel. Verwijder of schakel dit soort processen nooit uit, ook al begrijp je de naam niet.
Omgekeerd: apps met vriendelijke namen als “Telefoondiensten” of “Apparaatbeheer” kunnen door adwarepakketten zijn toegevoegd. Als je een app ziet die je niet herkent maar die er betrouwbaar uitziet, zoek de precieze naam op voordat je hem laat staan.
Wat levert opruimen realistically op?
Wees eerlijk: de winst hangt af van je toestel en hoe vol het was. Op een telefoon met twintig tot dertig uitschakelbare bloatware-apps kun je rekenen op een paar honderd megabyte tot een gigabyte aan vrijgekomen opslag, een iets snellere opstarttijd en een marginale verbetering van de batterijduur. Spectaculair is het zelden, maar wel merkbaar.
Is je telefoon ouder dan vier jaar en traag, dan is een volledige fabrieksreset vaak effectiever dan handmatig opruimen. Die reset verwijdert alles wat je zelf hebt geinstalleerd, maar zet de fabrieksinstellingen terug inclusief de originele standaard apps. Maak dan eerst een goede back-up.
De meeste standaard apps kun je gerust uitschakelen of verwijderen, zolang je weet wat ze doen. Begin met uitschakelen in plaats van verwijderen, geef het een paar dagen, en schrap daarna wat je echt niet nodig hebt. Wij van Dc-webdesign.nl zien dit als een van de makkelijkste manieren om je telefoon een stuk prettiger in gebruik te maken, zonder dat je er technische kennis voor nodig hebt.